ekinezya

      EKİNEZYA

      Ekinezya; yaprağı, gövdesi, çiçeği ve kökleri takviye gıda, sıvı özler ve çay yapmak için kullanılan çiçekli bir bitkidir. Dokuz türü bulunan bitki, Amerika ve Kanada’da yetişir.

      Ekinezya Nedir?

      Halk arasında kirpi otu olarak da bilinen ekinezya papatya familyasına ait çiçekli ve çok yıllık bir bitkidir. Latince adı Echinacea purpurea’dır. Ekinezyanın cins adı Yunancada kirpi anlamına gelen echino’dan türemiştir ve çiçeğin tepesindeki dikenli yapıya atıfta bulunur. Purpurea ise Latince mor-kırmızı anlamına gelir. Ekinezyanın morfolojik özellikleri dişli yaprakları, kubbemsi ve dikenli çiçek başı, koyu kırmızı rengi ve uzunluğuyla karakterize edilir. Ortalama boyu 60-150 cm arasında değişen bitki seyrek, sert tüylü bir yaprak sapına ve dallanmış köklere sahiptir. İlk yılında eylül ayında; sonraki yıllarda ise temmuz ayında çiçek açar. 

      Ekinezya Nerede Yetişir?

      Ekinezya bitkisi Kuzey Amerika’nın doğu bölgelerine özgüdür. Güneydoğu ve Orta Amerika bölgelerinde de yetişir. Doğada yetişen ekinezyaların yaşam alanları arasında kuru açık ormanlar, kırlar ve çorak araziler bulunur. Alçak arazilerden 1500 rakımlı tepelere kadar çeşitli bölgelerde büyüyebildiği gibi yarı gölgeli ve nispeten nemli alanları tercih eder. Kuraklığa, sıcağa, neme ve verimsiz topraklara toleranslı olduğu için bahçe bitkisi olarak da kullanılır. Ekinezya tohumu ekilmeden önce toprak drenajının yüksek olmasına dikkat edilmelidir.

      Ekinezya Nerede Kullanılır?

      Ekinezyanın yaprak, taçyaprak ve kök bölümleri çeşitli amaçlar için kullanılır. Tüketimi genellikle güvenli kabul edilen bitkinin kökleri ve yaprakları kurutulur. Bununla birlikte diyet takviyelerinde, meyve sularında, cilt kremlerinde, çaylarda ve bitki özü olarak pastillerde de yer alabilir. Uzun yıllar boyunca Amerika yerlileri tarafından tıbbi amaçlar için kullanılmıştır. 

      Ekinezya bağışıklık sistemini uyarıcı etkisiyle soğuk algınlığı ve diğer enfeksiyonların hafifletilmesinde besin takviyesi niteliği taşır. Preparatları yaralar ve cilt problemlerinin iyileştirilmesinde kullanılır. Çoğu yetişkin için kısa süreli oral kullanımı genellikle güvenli kabul edilse de hamilelikte ve emzirme döneminde kullanımının güvenliği belirsizdir. Bazı kişilerde alerjik reaksiyonları da tetikleyebileceği için kullanmadan önce bir uzmana danışılmalıdır.

      KAYNAKLAR:

      • Missouri Botanical Garden – Echinacea Purpurea
      • Wikipedia – Echinacea Purpurea
      • National Center for Complementary and Integrative Health – Echinacea
      • Medical News Today - Benefits, uses, and side effects of Echinacea
      • A. Vogel - Echinacea purpurea (L.) Moench
      • Off The Grid News - Growing And Using Echinacea