kekik

      KEKİK

      Kekik kendine özgü tada ve kokuya sahip bir Akdeniz bitkisidir. Genellikle baharat olarak kullanılan bu bitki eski medeniyetlerden günümüze tıbbi özellikleriyle de bilinir.

      Kekik Nedir?

      Kekik, sert odunsu saplara ve lifli köklere sahip çok yıllık bir bitkidir. Ballıbabagiller familyasına ait olan bitkinin Latince adı Thymus vulgaris’tir. Uzunluğu 15-30 cm arasında değişir. Küçük, oval ve gri-yeşil renkli yapraklara sahip olan kekiğin çiçekleri ise beyaz veya leylak renkleri arasındadır. Eski Mısırlılarda mumyalama, Antin Yunan’da ise tapınaklarda tütsü olarak kullanılan binlerce yıllık geçmişe sahiptir. Günümüzde taze ve kurutulmuş yapraklarının yemeklerde kullanılmasıyla bilinir. Aynı zamanda tıbbi ve süs amaçlı kullanımları da yaygındır. 

      Kekik Nerede Yetişir?

      Kekiğin kökeni Akdeniz’deki eski toplumlara dayansa da günümüzde dünyanın birçok yerinde yetiştirilmektedir. Kekik yetiştiriciliği için iyi drenajlı toprağa sahip sıcak ve güneşli iklimler tercih edilir. Kuraklığa dayanıklı olan bitki en iyi gelişimi kumlu ve taşlı topraklarda gösterir.  Genellikle ilkbaharda ekilir. Aynı yıl içinde iki veya daha fazla kez mahsulü toplanabilen kekik bitkisinin kontrolsüz büyümesini önlemek için ilkbahar ve yaz aylarında budanması gerekir. 

      Kekik ne zaman toplanır sorusunun cevabı ise kullanım amacına göre değişiklik gösterir. Kurutulmuş kekik yapraklarını mutfakta kullanmak için mayıs sonu ve eylül başına kadar kekik toplamak mümkündür. Kekikten yoğun aromatik yağlar elde etmek içinse yaz dönemi içinde çiçeklenmenin ortasında hasat yapılmalıdır. 

      Kekik Türleri Nelerdir?

      Yeryüzünde Thymus cinsine ait 350’den fazla kekik çeşidi mevcuttur. Genellikle yemek ve tıbbi amaçlı kullanılan kekik türleri ön plana çıkmıştır. En yaygın kekik çeşitleri şunlardır:

      • Dağ kekiği: Akdeniz bölgesine özgü olan dağ kekiği, kekiğin en yaygın formudur. Yonca aromasına benzer keskin ve hoş bir kokuya sahiptir. Bahçe kekiği olarak da bilinen bitkinin çiçekleri, yaprakları ve yağı tıbbi amaçlarla kullanılır. Kurutulmuş yapraklarının aromatik lezzetinden dolayı mutfakta kullanımı da yaygındır. 
      • Limon kekiği: Güçlü limon aroması, altınsı ve alacalı yapraklarıyla karakterize edilen limon kekiği arılar ve kelebekler için önemli bir besin kaynağıdır.  
      • Yaban kekiği: Baltık Denizi çevresine özgü olan yaban kekiği sapsız yapraklara, mor veya beyaz çiçeklere sahiptir. Temmuz ve ağustos aylarında çiçeklenen bitkinin ortalama boyu ise 5-15 cm arasındadır.

      KAYNAKLAR:

      • Nature Gate – Breckland Thyme
      • The Spruce Eats – What is Thyme?
      • Missouri Botanical Garden – Thymus vulgaris
      • Wikipedia – Thyme
      • Wikipedia – Thymus 
      • Britannica – Thyme
      • Botanical.com – Thyme
      • Richters.com – Lemon Thyme
      • Gardeners’ World – Great varieties of thyme to grow
      • Gardening Know How - Types Of Thyme Plants: Varieties Of Thyme For The Garden