Bademcik-nedir-bademcik-sismesi-neden -olur

      BADEMCİK NEDİR? BADEMCİK ŞİŞMESİ NEDEN OLUR ?

      Bademcik boğazın arkasında yer alan yumuşak doku kütleleridir. İnsanlarda palatin, adenoid ve lingual olmak üzere üç tip bademcik bulunur. Boğazın sağında ve solundaki gözle görülebilen bademciklere palatin tonsil adı verilir. Palatin bademcikler pembe mukoza ile kaplı lenf düğümlerine benzer dokulardan oluşur.

      Bademcik Ne İşe Yarar?

      Adenoidlerle birlikte lenfatik sisteme dahil olan bademcikler bağışıklık sisteminin bir parçasıdır. Amerikan Kulak Burun Boğaz Akademisi’ne göre [1] bademcikler bağışıklık sisteminin ilk savunma hattıdır. Ağız ve burundan vücuda giren bakteri ve virüs gibi patojenleri yakalamakla görevlidir. Bademcikler ayrıca mikropları öldürmekten sorumlu olan çok sayıda beyaz kan hücresi içerir. Antikor üreten bağışıklık hücreleri sayesinde mikroplar akciğer ve boğaz enfeksiyonlarına sebep olmadan yok edilir.

      Bademcik Nerede Bulunur?

      Bademcikler farinks olarak da bilinen boğazın arkasındaki yutak bölgesinde yer alır. Palatin bademcikler biri sağda biri solda olmak üzere boğazın arka bölümünde yer alır ve gözle görülebilir. Normal bademciklerin her ikisi de yaklaşık aynı boyutta ve pembe renktedir. Adenoidler boğazın üst bölümünde burnun arkasında bulunur. Diğer bademcik türü olan lingual tonsil ise dilin arka yüzey tabanındadır.

      Bademcik İltihabı Nedir? Belirtileri Nelerdir?

      Bademcik iltihabı genellikle viral ve bakteriyel enfeksiyonlardan kaynaklanan bir rahatsızlıktır. Ortalama 7 ila 10 gün arasında ortaya çıkan bademcik iltihabı belirtileri şunlardır:

      • Kırmızı ve şişmiş bademcikler,
      • Bademcik üzerinde beyaz veya sarı lekeler,
      • Boğaz ağrısı,
      • Sıvı kaybı,
      • Ağız kokusu,
      • Yutkunma sırasında ağrı,
      • Ateş,
      • Boyundaki hassas lenf düğümlerinin genişlemesi,
      • Seste cızırtı ve boğukluk,
      • Burundan nefes almada zorluk,
      • Boyun tutulması ve baş ağrısı.

      Bademcik Neden Şişer?

      Bademcik şişmesi çoğunlukla bakteri ve virüslerin sebep olduğu iltihaplanmadan kaynaklanır. Bademcik şişmesinin sebepleri arasında strep boğaz gibi bakteriyel enfeksiyonlar, mononükleoz veya grip gibi viral enfeksiyonlar ve peritonsiller apseler yer alır. Amerikan Kulak Burun Boğaz Akademisi’ne göre [2] akut bademcik iltihabı vakalarının %70’ine virüsler sebep olur. Bakteriyel enfeksiyonların oranı ise %15 ila %30 arasındadır. Bademcik taşları, bademcik kanseri, çeşitli alerjiler ve mide reflüsü bademcik iltihabının diğer sebepleri arasındadır.

      Bademcik iltihabı ve şişmesi çocuklarda daha yaygındır. Bazı çocuklarda bademcik şişmesi altta yatan bir sebep olmaksızın gelişebilir.

      Yetişkinlerde bademcik kanserine işaret eden belirtilerin arasında kalıcı boğaz ağrısı, tek taraflı kulak ağrısı, ateşsiz ve ağrısız bademcik şişmesi yer alır. Tek taraflı bademcik şişmesi, bademcik kanseri belirtilerinden biri olmasına rağmen ses tellerinin aşırı kullanımı ve diş apsesi lezyonlarından da kaynaklanabilmektedir.

      Bademcik için Hangi Doktora Gidilir?

      Bademcik iltihabının yüksek ateş, nefes darlığı, kas güçsüzlüğü ve boyun tutulması gibi belirtileri 24 ila 48 saat içinde kaybolmuyorsa mutlaka bir doktora başvurulmalıdır. Bademcik hastalıkları için kulak burun boğaz kliniklerindeki uzman doktorlara gidilmelidir. Doktora başvurmak bademcik taşı, bademcik tümörü, bademcik kisti ve bademcik apsesi gibi ciddi komplikasyonların tanılanması için oldukça önemlidir.

      Bademcik iltihabı tedavisinde uygulanan yöntemler şunlardır:

      • Hızlı strep testi: Hızlı strep testi bademcik tedavilerinde uygulanan tanısal bir testtir. Bir hastanın viral veya bakteriyel enfeksiyona sahip olup olmadığını belirlemek için uygulanır. Testin sonucuna göre farklı tedavi yöntemleri belirlenir.
      • İlaç tedavisi: Bakteriyel enfeksiyondan kaynaklanan bademcik iltihaplanması için doktorlar genellikle oral yolla alınan antibiyotik ilaç tedavisini önerir. Antibiyotik tedavisinin yarıda bırakılması ateşli romatizma ve glomerülonefrit (böbrek iltihabı) komplikasyonlarına sebep olabilir.
      • Bademcik ameliyatı: Antibiyotik tedavisine cevap vermeyen enfeksiyonlarda ve sürekli bademcik şişmesi durumunda uzman hekimler tarafından bademciklerin alınmasını içeren cerrahi işlem önerilebilir. Yıl içinde yedi veya daha fazla bademcik iltihabı geçirmiş kişiler ameliyata aday olarak kabul edilir.

       

      KAYNAKLAR:

      1. ENT Health – Tonsillitis
      2. ENT Health – Tonsillitis

      Daha Fazla Öğren

      Faydalı Bilgiler

      Layout:
      Boğaz İltihabına Ne İyi Gelir?

      Boğaz iltihabınına iyi gelen çözüm yöntemleri için tıklayın.

      Boğaz Yanması Nedir, Neden Olur ?

      Boğaz yanması nedir, neden olur hemen öğrenin.

      Bademcik İltihabına Ne İyi Gelir?

      Bademcik iltihabı nasıl geçer merak ediyorsanız tıklayın.

      Tüm İçerikler